Słownik astronomiczny


Słownik astronomiczny - objaśnienia ważniejsze terminy astronomiczne od A-Z.

Skróty Astronomiczne


2dF - two degree Field (pole widzenia o boku 2°)

2MASS - Two Micron All-Sky Survey

 

A

AAO - Anglo-Australian Observatory

AAP - Apollo Application Program

AAS - American Astronomical Society (Amerykańskie Towarzystwo Astronomiczne)

ALMA - Atacama Large Millimeter Array

APG - Atlas of Peculiar Galaxies (Atlas osobliwych galaktyk)

ASAS - All Sky Automated Survey (Automatyczny przegląd całego nieba)

ATV - Automatic Transfer Vehicle (Automatyczny Pojazd Transportowy)

AU - Astronomical Unit (jednostka astronomiczna - j.a.)

 

B

BD - Bonner Durchmunsterung

 

C

CERN - Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire (Europejski Ośrodek Badań Jądrowych)

CfA - Harvard - Smithsonian Center for Astrophysics

CGCG - Catalogue of Galaxies and of Clusters of Galaxies (Katalog Galaktyk i Gromad Galaktyk)

CGRO - Compton Gamma Ray Observatory

CMB - cosmic microwave background (mikrofalowe promieniowanie tła)

CM - Command Module (moduł załogowy - dowodzenia)

COAST - Cambridge Optical Aperture Synthesis Telescope

COBE - Cosmic Background Explorer (Badacz tła kosmicznego)

CRV - Crew Return Vechicle

CSA - Canadian Space Agency (Kanadyjska Agencja Kosmiczna)

 

D

DDO - David Dunlap Observatory również obiekty Katalogu galaktyk karłowatych

dec. - declination (deklinacja)

DSO - obiekt

DS - Deep Sky Object

 

E

ECSS - European Cooperation for Space Standarization

ELA - Ensemble de Lancement Ariane (kompleks startowy rakiety Ariane)

ESA - European Space Agency (Europejska Agencja Kosmiczna)

ESO - European Southern Observatory (Europejskie Obserwatorium Południowe)

ET - External Tank (Zewnętrny Zbiornik)

ESOC - European Space Operations Centre (Europejskie Centrum Operacji Kosmicznych)

EUVE - Extreme Ultraviolet Explorer

EVA - Extravehicular Activity (działalność na zewnątrz statku kosmicznego)

EVN - European VLBI Network

EXOSAT - European X-Ray Observatory

 

F

FSS - Fixed Service Structure (Stała Struktura Obsługi)

FMO - Fast Moving Object (Szybko Poruszający się Objekt)

FUSE - Far Ultraviolet Spectrographic Explorer

 

G

GCl - Globular Cluster (gromada kulista)

GEO - Geostationary orbit (orbita geostacjonarna)

GPS - Global Positioning System (globalny system nawigacji satelitarnej)

GMRT - Giant Meterwave Radio Telescope

GSFC - Goddard Space Flight Center

GSLV - Geosynchronous Satellite Launch Vehicle

GTO - Geostationary Transfer Orbit (orbita przejściowa do geostacjonarnej)

 

H

HCG - Hickson Compact Groups (Zwarte Grupy Hicksona)

HD - Henry Draper Catalogue (katalog Henry Drapera)

HDE - Henry Draper Catalogue Extension (rozszerzenie katalogu Henry Drapera)

HEAO-2 - High Energy Astrophysical Observatory (Einstein)

HIP - katalog hipparcosa

HR - Harvard Revised Catalogue

HRD - Hertzsprung-Russel Diagram

H-R - (diagram) Hertzsprunga-Russella

HRSC - High Resolution Stereo Camera (stereoskopowa kamera o wysokiej rozdzielczości)

HST - Hubble Space Telescope (Kosmiczny Teleskop Hubble'a)

 

I

IAU - International Astronomical Union (Międzynarodowa Unia Astronomiczna)

IC - Index Catalogue

ICBM - Intercontinental Ballistic Missile

IMO - International Meteor Organization

IOTA - Infrared Optical Telescope Array

IRAS - Infrared Astronomy Satellite

ISAS - Institute of Space and Aeronautical Science

ISO - Infrared Space Observatory

ISRU - In-Situ Resource Utilization

ISS - International Space Station (Międzynarodowa Stacja Kosmiczna)

IUE - International Ultraviolet Explorer

IVA - Intravehicular Activity (działalność wewnątrz rozkompresowanego statku kosmicznego)

 

J

JAXA - Japan Aerospace Exploration Agency (Japońska Agencja Exploracji Przestrzeni Powietrznej)

JDEM - Joint Dark Energy Mission

JIMO - Jupiter Icy Moons Orbiter

JPL - Jet Propulsion Laboratory

JWT - James Webb Telescope (Teleskop Kosmiczny Jamesa Webba)

 

K

KBO - Kuiper Belt Object (obiekt Pasa Kuipera)

Kpc - Kiloparsec

KSC - John F. Kennedy Space Center (Centrum Lotów Kosmicznych imienia Johna F. Kennedy'ego)

 

L

LC - Launch Complex (komplekst startowy)

LCDM - inflationary lambda cold dark matter model (inflacyjny model lambda z zimną ciemną materią)

LDN - Lynds Dark Nebula, katalog ciemnych mgławic

LEO - Low Earth Orbit (niska orbita okołoziemska)

LEDA - Lyon-Meudon Extragalactic Database

LEP - Large Electron-Positron Collider (Wielki Zderzacz Elektronów i Pozytonów)

LGM - Little Green Man (Mały Zielony Ludzik)

LHC - Large Hadron Collider (Wielki Zderzacz Handronów)

LIGO - Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory

LISA - Laser Interferometer Space Antenna

LM - Lunar Module (moduł księżycowy)

LMC - Large Magellanic Cloud (Wielki Obłok Magellana)

LOFAR - Low Frequency Array

LP - Lunar Prospector

LY - Light Year (rok świetlny)

 

M

M - (numer obiektu w) katalogu Messiera

m - magnitudo

MACHO - Massive Compact Halo Object (masywne, zwarte obiekty z halo)

mag. - magnitudo (wielkość gwiazdowa)

MER-A - Mars Exploration Rover A (Spirit)

MER-B - Mars Exploration Rover B (Opportunity)

MERLIN - Multi-Element Radio Linked Interferometer Network

MKS - Mieżdunarodnaja Kosmiczeskaja Stancyja (ros. Międzynarodowa Stacja Kosmiczna)

ML - Mobile Launcher (Ruchoma Wyrzutnia)

MLP - Mobile Launcher Platform (Ruchoma Platforma Startowa)

Mpc - Megaparsec

MRO - Magdalena Ridge Observatory Interferometer

MRO - Mars Reconnaissance Orbiter

 

N

NACA - National Advisory Committee for Aeronautics

NASA - National Aeronautics and Space Administration (Narodowa Agencja Aeronautyki i Przestrzeni Kosmicznej)

NASDA - National Space Development Agency

NEA - Near Earth Asteroid

NEAR - Near Earth Asteroid Rendezvous

NEO - Near Earth Objects (Obiekty Bliskie Ziemi)

NGC - New General Catalogue (of Nebulae and Star Clusters)

NGST - New Generation Space Telescope (Teleskop Kosmiczny Nowej Generacji)

NORAD - North American Aerospace Defense Command

NOT - Nordic Optical Telescope

NTR - Nuclear Thermal Rocket (rakieta z czynnikiem roboczym podgrzewanym reaktrorem jądrowym)

NTT - New Technology Telescope

 

 

O

OAO - Orbiting Astronomical Observatories (Orbitalne Obserwatoria Astronomiczne)

OCl - Open Cluster (gromada otwarta)

OGLE - The Optical Gravitational Lensing Experiment (Eksperyment Soczewkowania Grawitacyjnego)

OPF - Orbiter Processing Facility

OTW - Ogólna Teoria Względności

OV - Orbiter Vehicle (orbiter)

OWL - Overwhelmingly Large Telescope (Przeogromnie Duży Teleskop)

 

P

pc - parsec (parsek)

PaST - Primeval Structure Telescope (Teleskop Struktur Pierwotnych)

PGC - Principal Galaxies Catalogue

PS - parsek

PSR - pulsar

PTA - Polskie Towarzystwo Astronomiczne

PTMA - Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii

 

Q

QSO - quasi-stellar object (kwazar)

QSR - quasi-stellar radio source (kwazar)

 

R

R.A. - Right Ascension (rektascensja)

RAS - Royal Astronomical Society (Królewskie Towarzystwo Astronomiczne)

RCW - Rodgers, Campbell, Whiteoak, katalog emisji H-alfa

RMS - Remote Manipulator System (zdalny manipulator wahadłowca amerykańskiego)

RN - Rakieta Nośna

ROSAT - Röntgensatellit (satelita rentgenowski)

RRAT - Rotating Radio Transient (Niereguralne Radioźródło)

RSS - Rotating Service Structure (Obrotowa Struktura Obsługi)

 

S

SALT - Southern African Large Telescope (Wielki Teleskop Południowoafrykański)

SAO - Smithsonian Astrophysical Observatory, część Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics

SDSS - Sloan Digital Sky Survey

SETI - Search for Extraterrestial Intelligence (Poszukiwania pozaziemnskiej inteligencji)

SEVA - Standing EVA (działalność na zewnątrz statku kosmicznego - niepełne wyjście)

SKA - Square Kilometre Array

SLC - Space Launch Complex (kompleks startowy - armia amerykańska)

SMC - Small Magellanic Cloud (Mały Obłok Magellana)

SN - supernowa

SOHO - Solar and Heliospheric Observatory

SRB - Solid Rocket Booster (rakieta dodatkowa na paliwo stałe)

SRM - Solid Rocket Motor (silnik rakietowy na paliwo stałe)

SSME - Space Shuttle Main Engines (główne silniki promu kosmicznego)

SST - Spitzer Space Telescope (Kosmiczny Teleskop Spitzera)

SSTO - Single Stage To Orbit (rakieta jednostopniowa)

STS - Space Transportation System (System Transportu Kosmicznego)

STScI - Space Telescope Science Institute (Instytut Naukowy Teleskopu Kosmicznego)

STW - Szczególna Teoria Względności

 

T

TLE - Two Line Elements (elementy dwuliniowe - dane orbitalne dla programów)

TNO - Trans-Neptunian Objects (obiekty transneptunowe)

TRACE - Transition Region and Coronal Explorer

 

U

UAI - Union Astronomique Internationale (Międzynarodowa Unia Astronomiczna)

UFO - Unidentified Flying Object (Niezidentyfikowany Obiekt Latający)

UGC - Uppsala General Catalogue of Galaxies

UKSC - United Kingdom SALT Consortium

US - Układ Słoneczny

 

V

VAB - Vehicle (dawniej - Vertical) Assembly Building (Budynek Montażu Pojazdów)

VASIMR - Variable Specific Impulse Magnetoplasma Rocket

VLA - Very Large Array (Bardzo Duży Układ)

VLBI - Very Long Baseline Interferometry (Interferometria wielkobazowa)

VLT - Very Large Telescope (Bardzo Duży Teleskop)

VLTI - Very Large Telescope Interferometer

 

W

WCP - Wielka Czerwona Plama

WHT - William Herschel Telescope

WIMP - Weakly Interacting Massive Particle (słabo odziałująca cząstka o dużej masie)

WMAP - Wilkinson Microwave Anisotropy Probe

WNC - Winnecke Catalogue of Double Stars

WW - Wielki Wybuch

 

X

XMM - X-ray Multi Mirror Telescope

 

Z

ZHR - Zenithal Hourly Rate (liczba zenitalnych spadków na godzinę)

Źródło informacji: Wikipedia